İçeriğe geç
Soner KESER
Eğitim & VRKOSGEB destekli Ar-Ge projesinin yeni sürümü2026

Luma

Sanal gerçeklik destekli İngilizce öğrenme dünyası

KOSGEB destekli Sanal Gerçeklik Dil Laboratuvarı'nın baştan yazılan yeni sürümü: tarayıcıda çalışan, VR gözlüğüyle de oynanabilen 3B bir dünyada İngilizceyi kafede sipariş vermekten otele girişe gerçek yaşam görevleriyle öğreten oyun.

Laboratuvardan Luma'ya

Sanal Gerçeklik Dil Laboratuvarı, KOSGEB Ar-Ge İnovasyon Desteği (2018) kapsamında, yabancı dili gerçeğe yakın sanal ortamlarda ve senaryolar üzerinden öğretmek için geliştirildi; projede yazılım geliştirme ve değerlendirme süreçlerinde görev aldım. İlk sürümde öğrenci, VR gözlüğüyle girdiği ortamlarda doktor ziyareti ya da seyahat planlama gibi görevleri tamamlarken sanal karakterlerle konuşuyordu.

Luma, aynı fikrin, yani dili bir sınavın değil bir durumun içinde kullanmanın, 2026'da baştan yazılmış hâli: oyun ve öğrenme motoru yeniden kuruldu. Kurulum gerektirmeden tarayıcıda açılıyor, telefon ekranına uyuyor ve VR gözlüğünün tarayıcısında VR moduna geçebiliyor.

Bir gün, altı bölüm

Oyuncu, Luma'ya yeni gelmiş bir gezgin; akşam terasta kurulacak mahalle sofrasına hazırlanıyor. Arayüz Türkçe, sohbetler İngilizce:

  • Maya's Corner: menü istemek, latte sipariş etmek, süt seçmek, kartla ödemek.
  • Luma Airport: bagaj ofisini bulmak, valizi tarif etmek, belge göstermek.
  • Luma Electric: otele ulaşmak, ücreti ve süreyi sormak, sahil yolunu seçmek.
  • Aurora Hotel: giriş yapmak, rezervasyonu teyit etmek, kahvaltı ve Wi-Fi sormak.
  • Sunset Market: meyve seçmek, miktar belirtmek, fiyat sormak.
  • Aurora Rooftop: oda hizmeti istemek, daveti kabul etmek, yemek seçmek, günü anlatmak.

Toplam 30 konuşma turu, 90 öğretici yanıt seçeneği ve 12 keşif nesnesi var. A1–B1 etiketleri içeriğin hedeflediği düzeyi gösteriyor; sertifikalı bir seviye ölçümü değil.

Öğrenme tasarımı

Yazılan yanıtlar senaryonun seçenekleri ve kabul edilen alternatif cümlelerle karşılaştırılarak değerlendiriliyor. Sistem sınırsız doğal dil anladığını iddia etmiyor: tanıyamadığı geçerli bir cümlede oyuncu seçeneklerle devam edebiliyor.

Mikrofon isteğe bağlı. Konuşma tarayıcının ses tanıma özelliğiyle metne çevriliyor; uygulama ses kaydı tutmuyor, tanınan metni oyuncu onaylamadan göndermiyor ve bunu bir telaffuz puanı gibi sunmuyor.

Kimler için?

İngilizceyi gündelik durumlarda kullanmaya çekinen gençler ve yetişkinler, sınıfta konuşma pratiğine zaman ayırmakta zorlanan öğretmenler ve dil kursları için. Oyun hesap ya da kurulum istemediği için bir bağlantıyla paylaşılabiliyor; altı bölüm bilgisayarda ve telefonda baştan sona oynanarak denendi.

Akademik araştırma

Sanal gerçekliğin dil öğrenimine katkısı yüksek lisans tezimin konusu oldu; araştırmada laboratuvarın 2018 tarihli ilk VR uygulaması kullanıldı: uygulamanın 96 üniversite öğrencisinin dinleme ve kelime bilgisine katkısını inceledik (Tez No. 980337); kelime bilgisi bulgularını IMASCON 2024 Autumn'da bildiri olarak sunduk. Ayrıntılar Akademik sayfasında.

Sırada ne var?

VR modu hazır ama henüz gerçek bir gözlükte denenmedi; ilk adım hedef gözlüklerde görüntü, kumanda, konfor ve akıcılık testleri. Ardından alan uzmanıyla bir dil öğretimi pilotu, daha ayrıntılı karakterler, hesap ve cihazlar arası eşitleme, içerik editörü ve yeni diller geliyor.

Öne çıkanlar

  • Gerçek yaşam görevleri

    Altı bölüm, altı ortam: kafede sipariş, havalimanında kayıp valiz, şehirde yolculuk, otele giriş, pazarda alışveriş ve akşam sofrası.

  • Öğreten geri bildirim

    Her turda üç yanıt seçeneği ya da serbest yanıt. Yanlış veya eksik yanıtın nedeni açıklanır; doğal alternatif cümleler de kabul edilir.

  • Sesle pratik

    Karakterlerin cümleleri normal ve yavaş hızda dinlenebilir; istenirse mikrofonla söylenen İngilizce metne çevrilir ve göndermeden önce kontrol edilir.

  • Keşif ve kelime atölyesi

    Her sahnede iki keşif nesnesi; sohbetlerden ve keşiflerden biriken kelimeler aralıklı tekrarla pekiştirilir.

  • Oyunlaştırma

    Deneyim puanı, yıldızlar, seviyeler, rozetler, pasaport damgaları ve gün serisi. İlerleme cihazda saklanır; hesap gerekmez.

  • VR'a hazır

    VR gözlüğünde kumandayla ya da bakışla seçim ve kademeli dönüş; rahatsızlık yaratmasın diye yapay yürüme yok.

Luma'dan görüntüler

Görüntüler Luma'nın 1.0 sürümünden; altı bölüm bilgisayarda ve telefon genişliğinde, arayüzden oynanarak alındı. 3B ortamlar ve karakterler tarayıcıda gerçek zamanlı çiziliyor; puan ve damgalar bu oynayışın sonucu.

Bu proje hakkında yazılar

İletişim

Projenizi birlikte hayata geçirelim

Yeni bir ürün fikri, mevcut bir sistemin yenilenmesi ya da teknik bir danışmanlık ihtiyacı… Kısaca anlatın, en kısa sürede dönüş yapayım.

İletişime geçin